Wat kan ik doen als ik over mijn grens laat gaan om de ander tevreden te houden?

Het is alweer gebeurd. Achteraf weet je het precies.

Dat moment waarop je voelde dat je grens eraan zat. Dat je iets niet wilde. Dat je nee had moeten zeggen. En toch deed je het niet. Je zei ja. Je paste je aan. Je liet het gaan om de sfeer goed te houden, om de ander niet teleur te stellen.

Ik ben Dagmar Halfhide, systemisch begeleider. In dit artikel leg ik je uit wat er gebeurt als je over je grens laat gaan, waarom het zo moeilijk is om het te stoppen en wat je kunt doen als het toch is gebeurd.

Waarom over je grens gaan zo pijnlijk is op twee manieren

Eerst is er het moment zelf. Je weet wat je wilt. Je voelt je grens. Het lukt niet om hem te houden. De aangeleerde beweging is sneller dan je bewuste gedachte.

En daarna is er de nasleep. Het schuldgevoel, de teleurstelling in jezelf, de gedachte dat je het weer niet hebt gered. Die nasleep is soms zwaarder dan het moment zelf.

Je stelt jezelf de vraag: waarom weet ik wat ik moet doen en doe ik het toch niet? En het antwoord op die vraag voelt als een oordeel over jezelf. Het is geen oordeel. Het is een uitleg.

Wat er speelt in het moment dat je over je grens gaat

Over je grens laten gaan is geen zwakte en geen falen. Het is bewijs van hoe diep de aangeleerde beweging zit.

In systemisch werk kijk ik niet naar wat iemand had moeten doen. Ik kijk naar wat er in dat moment werkelijk speelde. En bijna altijd is er in dat moment een ding sterker dan de wil om de grens te houden: de angst om de verbinding te verliezen.

Voor vrouwen die zijn opgegroeid in een omgeving waar spanning gevaarlijk was, waar de behoeften van anderen altijd voorgingen, is die afweging al lang beslist. Het systeem kiest automatisch voor het vermijden van spanning. Elke keer weer. Dat is geen bewuste keuze. Het is een automatische reactie.

→ Lees ook: Jezelf verliezen in relaties: waarom je ongemerkt een marionet werd [/jezelf-verliezen-in-relaties]

Wat kun je doen als je achteraf merkt dat je over je grens bent gegaan?

Het eerste wat je kunt doen is stoppen met jezelf ervoor te veroordelen. Dat klinkt simpel. Het is het tegenovergestelde van wat de meeste vrouwen doen. Ze gaan zichzelf analyseren, veroordelen, beloven dat het de volgende keer anders gaat. En dat maakt de aangeleerde beweging juist sterker.

Wat wel helpt: nieuwsgierig worden. Wat speelde er? Welke angst was sterker dan mijn grens? En wat vertelt dit moment me?

Kan ik het nog terugdraaien als ik achteraf merk dat ik over mijn grens ben gegaan?

Soms wel. Niet altijd. Achteraf iets zeggen is mogelijk en waardevol. Het hoeft niet perfect. Het hoeft niet op het juiste moment. Als jij terugkomt op iets en eerlijk bent over wat je voelde, zegt dat al veel. Over wie je bent en waar je naartoe beweegt.

Hoe voorkom ik dat het de volgende keer weer gebeurt?

Door de aangeleerde beweging beter te leren kennen. Niet door harder je best te doen in het moment. Hoe beter je weet welke situaties, mensen en gevoelens de automatische reactie activeren, hoe meer ruimte je krijgt om er bewust mee om te gaan. Dat vraagt tijd en herhaling.

Wat als de ander niet merkt dat ik over mijn grens ben gegaan?

Dan is dat pijnlijk. Niet ongewoon. Als jij gewend bent je grens te verbergen, heeft de ander geen reden om het te merken. Dat verandert pas als jij er iets van laat zien. Niet als verwijt. Als eerlijkheid over wat er in jou speelt.

→ Lees ook: Waarom voel ik me schuldig als ik een grens trek? [/schuldgevoel-grens-trekken]

Het verschil tussen over je grens gaan en je grens opgeven

Over je grens gaan is iets wat je overkomt in een moment van automatische reactie. Je grens opgeven is een bewuste beslissing. Het verschil is belangrijk. Het eerste is een aangeleerde beweging. Het tweede is een keuze. Zolang je het als beweging herkent, kun je er anders naar kijken.

En dan mild zijn voor jezelf versus jezelf niet serieus nemen. Mild zijn betekent niet dat je het wegwuift. Het betekent dat je het ziet zonder het te vergroten. Je neemt jezelf juist serieuzer als je de beweging onderzoekt dan als je jezelf ervoor veroordeelt.

Wat als je denkt: ik ben al zo lang bezig en het verandert niet?

Als je al een tijd bezig bent en de beweging blijft, dan is dat bijna altijd een teken dat je het probeert te veranderen vanuit bewustzijn alleen. Dit soort aangeleerd gedrag vraagt meer. Het vraagt dat je kijkt naar waar het vandaan komt. Naar de loyaliteit en de angst die eronder zitten.

Nog een gedachte: 'Ik voel me zo zwak als het weer is gebeurd.' Het is niet zwak. Het is menselijk. Een aangeleerde beweging die tientallen jaren oud is en ooit zijn functie had, verdwijnt niet omdat je het wilt. Het verdwijnt als je het leert begrijpen en er langzaam iets anders voor in de plaats leert doen.

→ Lees ook: Hoe doorbreek ik het patroon van altijd de makkelijke zijn? [/patroon-altijd-makkelijke-doorbreken]

Wat er verandert als je nieuwsgierig wordt in plaats van oordelend

Je hoeft jezelf niet meer te veroordelen. Je kunt nieuwsgierig worden. Wat speelde er? Wat was de angst? Wat vertelt dit moment me? Elk moment dat je het achteraf ziet is een stap vooruit. Zien is het begin van veranderen.

Over je grens gaan is geen falen, het is een signaal

Over je grens laten gaan om de ander tevreden te houden is een aangeleerde beweging die je niet stopt met meer wilskracht alleen. Het stopt als je begrijpt wat er in dat moment speelt, welke angst sterker is dan je grens en waar die angst vandaan komt.

Dat inzicht begint niet in het moment zelf. Het begint in de stilte daarna. In de eerlijke vraag: wat speelde er echt?

Wil je daar samen naar kijken?

Plan een gratis kennismakingsgesprek.

Plan jouw gratis kennismakingsgesprek

Kort samengevat: over je grens laten gaan

Als je over je grens laat gaan om de ander tevreden te houden, is dat geen zwakte. Het is een automatische reactie die ooit veiligheid gaf. Het verandert niet door harder je best te doen. Het verandert door te begrijpen wat er in dat moment speelt. Elk moment dat je het achteraf ziet is een stap vooruit.

Dit artikel is geschreven door Dagmar Halfhide, systemisch begeleider en oprichter van FierceLadies. Sluit je aan bij FierceLadies en ontdek hoe je gezonde relaties opbouwt zonder jezelf te verliezen.

"Soms verandert je leven niet omdat je iets nieuws leert, maar omdat je eindelijk ziet wat er al die tijd speelde." Dagmar Halfhide

Ik wens je een liefdevolle dag!

Dagmar Halfhide

Systemisch begeleider