Hoe weet ik of ik mezelf wegcijfer in een relatie?

Je doet je best. Je houdt van de mensen om je heen. Je wil het goed hebben samen.

Maar er ook dat gevoel, dat je er wel bent maar niet echt. Dat je meedoet maar niet echt meedoet. Dat jij degene bent die geeft, regelt, aanpast, en dat de vraag "maar wat wil jij?" bijna nooit aan jou wordt gesteld. En als die wel wordt gesteld, zou je niet meer zo goed weten hoe je daarop moest beantwoorden.

Mijn naam is Dagmar Halfhide, systemisch begeleider. En in dit artikel laat ik je zien hoe wegcijferen eruitziet in het dagelijks leven, hoe je het onderscheidt van zorgzaam zijn, en wat het je vertelt over jezelf.

Waarom deze vraag zo moeilijk te beantwoorden is

Wegcijferen is lastig te herkennen omdat het er heel normaal uitziet. Je bent aardig. Je houdt rekening met anderen. Je bent flexibel. Dat zijn toch goede eigenschappen?

Ja., zeker Maar er is een grens waar zorgzaam zijn en inleveingsvermogen hebben overgaat in verdwijnen. En die grens voel je, al kun je die niet altijd aanwijzen.

Het probleem is dat wegcijferen vaak niet dramatisch is. Het zit 'm in kleine dingen. Je mening niet geven. Je behoefte uitstellen. Je gevoel wegdrukken omdat het nu niet uitkomt. Stuk voor stuk lijken al deze dingen onschuldig. Maar bij elkaar vormen ze een patroon dat maakt dat je op den duur van jezelf vervreemdt.

Daarom stellen zoveel vrouwen zichzelf deze vraag pas als ze leeg getrokken zijn. Als het gevoel van je alleen voelen te groot wordt. Als ze irritatie of boosheid voelen en   die niet kunnen plaatsen.

Wat ik zie als systemisch begeleider

Veel mensen denken dat wegcijferen betekent dat je nooit iets voor jezelf doet of dat je jezelf compleet onzichtbaar maakt. Maar zo werkt het niet.

Wegcijferen is subtieler. Het zit in hoe je je verhoudt tot de ander. In het automatische gedarg waarbij jouw behoeften, gevoelens en meningen structureel op de tweede plaats komen, omdat het zo is gegroeid.

Dat is jezelf wegcijferen. En het is niet iets wat je bewust doet. Het is iets wat je doet omdat het ooit de manier was om erbij te horen.

Hoe wegcijferen eruitziet in het dagelijks leven

Wegcijferen heeft veel gezichten. En meestal is het onzichtbaar, maar voel je achteraf pas dat je het weer hebt gedaan.

Hoe weet je nu of jij jezelf wegcijfert?

De eerlijkste manier om dat te weten is deze vraag, als de ander er niet was, wat zou jij dan willen?

Als dat antwoord moeiteloos komt, is er iets moois aan de hand. Dan leef je vanuit jezelf. Dat klinkt misschien raar, maar dan ga je af op wat jij voelt en wilt. en je laat dat weten aan de ander.

• Als dat antwoord op dei vraag lang op zich laat wachten.
• Als je merkt dat je het antwoord zoekt in wat de ander zou goedkeuren. 
• Als je niet meer goed weet wat jij eigenlijk wilt, los van wat anderen nodig hebben. 

Dan is dat een signaal.

Een ander signaal is hoe je je voelt na gesprekken of situaties waarbij je jezelf hebt aangepast. 

• Voel je opluchting? 
• Voel je voldoening? 
• Of voel je een teleurstelling in jezelf, een gevoel dat je eigenlijk iets anders had willen zeggen? 

En dat verschil tussen opluchting of teleurstelling is waaraan je wegcijferen herkent. 

Vragen die mensen ook stellen

Kan ik mezelf wegcijferen zonder dat ik het doorheb?

Ja. Dat is zelfs de meest voorkomende vorm. Jezelf wegcijferen is bijna nooit een bewuste keuze. Het is automatische gedrag dat al jaren in je zit. Je doet het zonder erbij na te denken. Pas als je begint tom je ervan bewust te worden, zie je wat je doet.

Wat is het verschil tussen jezelf wegcijferen en gewoon zorgzaam zijn?

Zorgzaam zijn komt vanuit overvloed. Je geeft omdat je iets hebt om te geven en het voelt goed. Wegcijferen komt vanuit schaarste. Je geeft omdat je bang bent wat er gebeurt als je het niet doet. 

Het verschil zit niet in wat je doet, maar in waarom je het doet en wat het je kost.

Is wegcijferen hetzelfde in alle relaties?

Niet altijd. Soms is het patroon sterker bij bepaalde mensen, zoals een partner, een van je ouders of een leidinggevende. Dat zegt iets over welke relaties het patroon activeren. In systemisch werk kijken we precies daarnaar. Waar wordt de beweging groter en wat roept die persoon of situatie op?

Vergelijkingen die mensen maken

Wegcijferen versus bescheidenheid

Bescheidenheid is een keuze. Je kunt ruimte innemen en toch bescheiden zijn. Wegcijferen is geen keuze, het is een patroon. Een bescheiden mens kan gemakkelijk zeggen wat hij wil als ernaar gevraagd wordt. Iemand die zichzelf wegcijfert, heeft moeite om dat antwoord überhaupt te vinden.

Wegcijferen versus aanpassen

Aanpassen kan bewust en gezond zijn. Wegcijferen is aanpassen dat zo diep zit dat het automatisch gaat, dat het voelt als wie je bent in plaats van wat je doet. 

→ Lees meer over waarom aanpassen zo moeilijk te stoppen is in het artikel: waarom je je altijd aanpast in relaties.

Wat mensen zichzelf wijsmaken

Maar ik doe ook wel eens iets voor mezelf

Wegcijferen betekent niet dat je nooit iets voor jezelf doet. Het betekent dat je behoeften en gevoelens structureel minder zwaar wegen dan die van anderen. Zelfs als je af en toe iets voor jezelf doet, kan het patroon er nog steeds zijn.

Misschien wil ik gewoon graag geven

Geven uit liefde en geven om verbinding te houden voelen hetzelfde, maar zijn dat niet. De vraag is wat er gebeurt als jij een keer niet geeft. Voel je dan opluchting of voel je schuld en angst? Het antwoord op die vraag vertelt je meer dan je denkt.

Iedereen doet dit toch?

Rekening houden met anderen doen we allemaal. Maar niet iedereen verliest zichzelf daarin. Als jij niet meer goed weet wie je bent of wat je wilt omdat je de focus legt op wat anderen van je verwachten en dat doet, dan is er meer aan de hand dan gewoon sociaal zijn.

Wat dit je laat zien

Wegcijferen herkennen is het beginpunt.

Op het moment dat je ziet dat jij degene bent die regelmatig minder ruimte inneemt, minder zegt, minder vraagt, minder voelt, dan opent zich een andere vraag. Niet wat moet ik veranderen, maar, wat heeft dit patroon mij gegeven? Wat heeft het beschermd?

Die vraag is belangrijker dan je denkt. Want pas als je begrijpt wat het wegcijferen voor je heeft gedaan, kun je iets anders leren doen.

Conclusie

Wegcijferen is niet altijd duidelijk zizchtbaar. Het zit in de kleine dingen. In hoe je reageert als er naar jouw mening wordt gevraagd. In hoe je je voelt na een gesprek. In hoe snel je weet wat een ander wil maar niet weet wat jij wil.

Als je jezelf herkent in wat je hier hebt gelezen, is dat geen reden om jezelf neer te halen of nog schuldiger te voelen. Het is een signaal dat er iets speelt, dat het verdient om naar te kijken. Ik wil je uitnodgen om dat signaal dan verder te onder zoeken.

Wil je weten wat er bij jou speelt? 

Plan een gratis kennismakingsgesprek. Dan kijken we samen wat er onder zit.

» Plan jouw gratis kennismakingsgesprek

Kort samengevat

Wegcijferen herken je aan een patroon van kleine handelingen waarbij jouw behoeften, mening en gevoelens vaak op de tweede plaats komen. Dit doe je niet bewust, maar omdat het zo is gegroeid.

De eerlijkste vraag die je jezelf kunt stellen is, weet ik wat ik wil, los van wat de ander nodig heeft? Als dat antwoord lang op zich laat wachten, is dat je startpunt.

Soms verandert je leven niet omdat je iets nieuws leert, maar omdat je eindelijk ziet wat er al die tijd speelde. - Dagmar Halfhide

Ik wens je een liefdevolle dag!

Dagmar Halfhide

Systemisch begeleider